04 - "ÖLÜM, KABİR, KIYÂMET" HALLERİ

İmâm-ı Gazâlî “Rahmetullahi Aleyh”

NEFİS MUHASEBESİ

“İmâm-ı Gazâlî” ki, müctehid, âlim bir zât.

Kimyâ-yı Seâdet’te şöyle eder nasîhat:

Hak teâlâ Kur’ânda buyurdu bir âyette:

(Terâzi kuracağım mahşer günü elbette.

O gün, aslâ kimseye zulm edilmiyecektir.

Herkes ne işlediyse, ortaya gelecektir.

Zerre kadar olsa da, her ameli, muhakkak,

Mîzâna koyacağım meydana çıkararak.)

Bunu haber verdi ki, “Mahşer günü” gelmeden,

Her kişi, hesâbına baksın henüz ölmeden. 

Zîrâ hazreti Ömer buyurdu ki: (Ey insan!

Gör kendi hesâbını, gelmeden vakt-i mîzân.)

İşte bu yüzdendir ki, eski din büyükleri,

Saydılar bu dünyâyı, sanki bir “Pazar yeri”.

Kendi nefislerini, koyup “Ortak” yerine,

Şirket kurup, şartnâme yaptılar hemen yine.

Henüz işe girmeden, dediler ki: (Ey nefsim!

Herbiri “Hazîne”dir benim her bir nefesim.

Çünkü o nefeslerden ibârettir sermâyem.

Yâni “Ömrüm”den başka, bir şeyim yok benim hem.

Öyle kıymetlidir ki bu “Ömür”, bu “Nefes”ler,

Zîrâ geçen her ânım, tekrar geri gelmezler.

Her nefes alışta da, azalır bu sermâyem.

Halbuki “Seâdete ermek”tir benim gâyem.

Öyleyse ticârete başlıyalım, vakit az.

“Âhiret” uzunsa da, ticâret yapılamaz.

Aman nefsim dikkat et, yitirme sermâyeyi.

Giderse, ne yapsan da gelmez o tekrar geri.

Farz et ki “Ecel” geldi, istedin bir gün izin.

Velâkin verilmedi, o zaman ne edersin?

Farz et ki, daha sonra verdiler sana onu.

Düşün, şimdi “O gün”ün içinde olduğunu.

Ne yapacak idiysen ey nefsim o “Son gün”de,

Yap onu işte bu gün, zîrâ fırsat elinde.

“Cennet”i, o günde de eğer kazanamazsan,

Olur mu senin için bundan büyük bir ziyân?

Yedi adet kapısı vardır ki “Cehennem”in,

Onlar da, yedi adet uzvundur işte senin.

Sen bunları “Haram”dan korumaz isen şâyet,

Ve onlarla Rabbine yapmazsan çok ibâdet,

Sana cezâ veririm, kendine gel ey nefsim!

Yoksa cehennemdeki azaplar gâyet elîm.

Zîrâ Resûl buyurdu: (Aklı olan bir insan,

Ölmeden, hesâbını görendir zaman zaman.

Ve “Ölüm”den sonraki hayâtı düşünerek,

Kulluğunu yapandır, Allaha şükrederek.)

“Nefis” âsî ise de, nasîhat dinler ancak.

Ona, çok tesir eder isteğini yapmamak.)